رمز ماندگاری اطلاعات نادرست

این اثر ترجمه‌ای است از کتاب  Persistence of Misinformation: Biased Cognitive Processing and Polarization که در سال ۲۰۲۵ منتشر شده است. این کتاب به تبیین سازوکارهای شناختی و اجتماعی ماندگاری اطلاعات نادرست در ذهن افراد می‌پردازد و نشان می‌دهد چرا تلاش‌ها برای اصلاح یا تکذیب اخبار غلط، در بسیاری از موارد نه‌تنها مؤثر واقع نمی‌شوند، بلکه گاه به تقویت و تثبیت باورهای نادرست منجر می‌گردند. کتاب بر پایه نظریه‌های ارتباطات، روان‌شناسی اجتماعی و علوم شناختی نوشته شده و نمونه‌های تاریخی و معاصر از همه‌گیری‌های اطلاعات نادرست، به‌ویژه در زمینه سلامت و سیاست، را تحلیل می‌کند.

کتاب رمز ماندگاری اطلاعات نادرست؛ پردازش شناختی سوگیرانه و قطبی شدن به بررسی سازوکارهای روان‌شناختی و اجتماعی می‌پردازد که باعث می‌شوند اطلاعات نادرست در ذهن افراد تثبیت شود و حتی پس از ارائه اطلاعات صحیح همچنان اثرگذار باقی بماند.

مباحث اصلی کتاب شامل:

  • نقش پردازش شناختی سوگیرانه و انگیزه‌های فردی در پذیرش یا رد اصلاحیه‌ها

  • مرور نظریه‌های کلیدی مانند قضاوت اجتماعی و ناهماهنگی شناختی

  • بررسی شواهد تجربی درباره اثر اصلاح اطلاعات و دلایل ناکارآمدی آن

  • رویکردهای نوین مثل تلقیح روان‌شناختی برای پیشگیری و کاهش اثرات اطلاعات نادرست

چرا این کتاب مهم است؟

در عصر حاضر، اطلاعات نادرست به سرعت و گستردگی در شبکه‌های اجتماعی و رسانه‌ها منتشر می‌شود و پیامدهای عمیقی بر سلامت عمومی، تصمیم‌گیری‌های سیاسی و اعتماد اجتماعی دارد. بسیاری از تلاش‌ها برای اصلاح این اطلاعات، به دلیل سازوکارهای ذهنی و روان‌شناختی انسان، بی‌اثر یا حتی نتیجه‌ معکوس دارند.
این کتاب با تکیه بر پژوهش‌های علمی و نظریه‌های معتبر، به مدرسان، مربیان و علاقه‌مندان کمک می‌کند تا:

  • بفهمند چرا خبر جعلی و اطلاعات نادرست چنین ماندگار و اثرگذار است.

  • با ابزارهای تحلیلی و نظری، آموزش و گفت‌وگو درباره این پدیده را هدایت کنند.

  • راهکارهایی برای طراحی آموزش‌ها و مداخلات مؤثرتر در برابر اطلاعات نادرست بیابند.

مطالعه بخشی از کتاب: